• Weetjes

Valerius De Saedeleer: “Van Albert I tot de Keizer van Japan”

Weetjes |

Op de Vismarkt vind je het standbeeld van landschapsschilder en bon vivant Valerius De Saedeleer. En inwoners van de gelijknamige straat, maak u kenbaar! Geboren in het Aalst van de negentiende eeuw. Vandaag is een groot en belangrijk stuk van zijn werk te bewonderen in het Stedelijk Museum ‘t Gasthuys op de Oude Vismarkt. Maar wat weet de doorsnee Aalstenaar van zijn tot in verre buitenlanden illustere stadsgenoot? Tijd voor de mens achter het doek. Of was het er nu voor. Enfin, laat je verrassen.

Valerius De Saedeleer wordt in 1867 in de Aalsterse volkswijk de Kat geboren. Zijn vader heeft een kleine zeep-en sodafabriek. In Valerius ziet hij zijn opvolger, maar de kleine Valerius heeft het meer voor de kunst van het maken van schilderijen dan die van het vervaardigen van zeep.

De jonge De Saedeleer schrijft zich achter de rug van vader en moeder in op de Gentse Academie voor Schone Kunsten. Van dan af is de relatie met het thuisfront min of meer om zeep. Hij is twintig wanneer hij thuis vertrekt om in Brussel het vak van landsschapschilder te leren bij een gevestigde naam. Twee jaar na zijn vertrek uit Aalst trouwt hij met Clementina Limpens, de dochter van een kruidenier uit Erembodegem.

Het bloed van een kruideniersdochter kruipt waar het niet gaan kan, zo wil het gezegde en het koppel opent een kruidenierswinkel in Blankenberge. De winkel gaat niet veel later failliet en dan gaat het via Wenduine, Damme, Gent en afsnee naar het schildersdorp bij uitstek Sint-Martens-Latem. Aalstenaar Valerius De Saedeleer is dan ook een van de eerste figuren van de zogenaamde Latemse School. In het werk van de Denderzoon uit die periode zie je dan ook heel vaak de Leie opdoemen. Wist je dat hij toen kippenboer was om toch, opgelet flauwe woordspeling, zijn graantje mee te pikken?

Na tien jaar heeft De Saedeleer het daar wel gezien en trekt ie naar Tiegem. Vanop zijn heuvel is hij vrij succesvol. De steden Gent en Aalst kopen werken van hem. Wist je dat onze stadsgenoot in negentiendertien zelfs deelneemt aan de Wereldtentoonstelling in Gent? Het wordt nog straffer als ik je vertel dat onze toenmalige koning Albert I op de expo een werk van De Saedeleer koopt.

De Groote Oorlog doorkruist een kans op een sedentair bestaan en De Saedeleer vlucht met zijn gezin naar Wales.

Begin jaren twintig komt ie terug en vestigt zich nu in Etikhove om er samen met enkele andere kunstenaars te wonen en werken. Andere stamgasten in het dorpscafé De Vos, mannen als Felix Timmermans en Paul Van Ostayen. Wist je dat Valerius er ook tapijtweverij “Société de Tapis d’Art De Saedeleer et C° opricht? In negentienzevenendertig daalt de heer De Saedeleer de heuvel af en trekt de laatste vier jaar van zijn leven bij zijn dochter in Leupegem in. Op, hoe kan het ook anders, de Edelareberg.

Wist je dat hij begraven ligt op de stedelijke begraafplaats van Aalst?

Wist je dat er in de laatste vijftien jaar twaalf keer werken van hem werden uitgeleend wereldwijd, waaronder één tot Tokio in 2010.